PARTNERZY PORTALU
partner portalu partner portalu partner portalu

Indonezja: stan zębów 20 tys. lat temu

en
03-10-2021, 15:54
Indonezja: stan zębów 20 tys. lat temu W epoce kamienia choroby przyzębia były powszechne (fot. Shutterstock)
Szczątki mieszkańców sprzed 25 tys. lat znalezione na indonezyjskiej wyspie Sulawesi wskazują, że najprawdopodobniej cierpieli nie tylko z powodu próchnicy, ale także chorób przyzębia.

Na indonezyjskiej wyspie Sulawesi znaleziono fragmentów szkieletu współczesnego człowieka, który żył 24 800 do 16 000 lat temu, w czasie ostatniego zlodowacenia. Znalezisko opisał prof. Adam Brumm z  Griffith University w Australii. Wśród odkrytych szczątków była  część podniebienia oraz kawałek  szczęki z trzema zębami trzonowymi. 

Archeologów zaskoczył stan zębów -  były w fatalnym stanie. Tylko trzy zęby trzonowe tkwiące w szczęce, były starte niemal do korzenia. Reszta uzębienia , jak uważają badacze, wypadła przed śmiercią o czym wskazuje stan powierzchni zębodołów. We wszystkich miejscach, w których powinny być zęby widoczne są zmiany, które zdaniem archeologów były spowodowane chorobą przyzębia.

Oczywiście higiena jamy ustnej w epoce kamienia była prawdopodobnie zerowa, jednak w porównaniu z innymi szczątkami ludzkimi znalezionymi w innych rejonach świata (z podobnego okres czasu) - na przykład Grotte des Pigeons w Maroku – dawny mieszkaniec wyspy Sulawesi stracił więcej zębów.

W Maroku 15 tys. lat temu łowcy-zbieracze jedli dużo orzechów bogatych w węglowodany, które także sieją spustoszenie w jamie ustnej. Stan ich uzębienia był równie zły, jak współczesnych dzieci objadających się cukierkami. Jednak w przypadku szczątków znalezionych w Indonezji zużycie zębów miało jeszcze jedną przyczynę - zęby były używane jako narzędzie, na przykład do produkcji sznurka z liści palm.

Podobał się artykuł? Podziel się!
SŁOWA KLUCZOWE
próchnica   choroby dziąseł   zdrowie jamy ustnej  

POLECAMY W SERWISACH

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do odwołania zgody oraz prawo sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl. Wycofanie zgody nie wpływa na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego przed jej wycofaniem.

W dowolnym czasie możesz określić warunki przechowywania i dostępu do plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej.

Jeśli zgadzasz się na wykorzystanie technologii plików cookies wystarczy kliknąć poniższy przycisk „Przejdź do serwisu”.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.