PARTNER PORTALU
partner portalu

Kamień nazębny sprzed tysięcy lat kopalnią dla archeologów

PAP - Nauka w Polsce
15-12-2016, 10:01
Kamień nazębny sprzed tysięcy lat kopalnią dla archeologów Zboża w diecie sprzed 8 tys. lat zostawiły ślad w kamieniu nazębnym (fot. pixabay)
Podstawą diety roślinnej mieszkańców północnego Iraku 8,5 tys. lat temu były pszenica i jęczmień – takie wnioski płyną z analizy mikroskopowej roślinnych szczątków znajdujących się w kamieniu nazębnym szkieletów znalezionych przez polskich archeologów.

Jak informuje PAP naukowcy przebadali w sumie zęby 11 zmarłych, których szkielety wydobył w czasie wykopalisk na stanowisku Nemrik 9 w północnym Iraku zespół kierowany przez prof. Stefana K. Kozłowskiego z Instytutu Archeologii UKSW w Warszawie. Wykopaliska odbyły się w latach 80. XX w. Część z blisko stu szkieletów trafiła do Polski i ich szczegółowa analiza antropologiczna została niedawno zakończona. Teraz przyszła pora na szczegółową analizę kamienia nazębnego.

- Udało się ustalić, że zmarli jedli przede wszystkim pszenicę i jęczmień. Natomiast mniej intensywne starcia zębów niż w późniejszej epoce brązu sugeruje, że nie spożywali zbyt wielu przetworzonych produktów zbożowych - nadal dużą część diety mogło stanowić mięso dzikich zwierząt – mówi w rozmowie z PAP dr Sołtysiak.

Przebadane mikroszczątki roślin zachowane w kamieniu nazębnym to przede wszystkim fitolity, czyli silnie zmineralizowane, mikroskopijne krzemionkowe twory znajdujące się w komórkach roślin.

Próchnica zębów nie stanowiła u ówczesnych większego problemu - w przypadku przebadanych szkieletów była rzadkością. Zdaniem dr Sołtysiaka wynika to zapewne z faktu, że ludzie ci mieli ograniczony dostęp do cukrów, które ulegają fermentacji mlekowej.

Prawdopodobnie badacze odkryli też pradziejowy sposób na czyszczenie zębów. W jednym przypadku natknęli się na fragment drewna uwięziony w kamieniu nazębnym.

- Być może jest to ślad po użyciu patyczka, który służył do codziennej higieny jamy ustnej. Nawet dziś na Bliskim Wschodzie używa się łatwo rozszczepialnych gałązek do czyszczenia zębów  - opowiada naukowiec. Badaczom nie udało się jednak ustalić gatunku drzewa, z którego wykonano fragment tej, praszczoteczki do zębów.

 

 

Podobał się artykuł? Podziel się!
SŁOWA KLUCZOWE
kamień nazębny   badania naukowe  

POLECAMY W SERWISACH