PARTNER PORTALU
partner portalu

Co zęby mówią o diecie praprzodków

en
09-12-2016, 12:56
Co zęby mówią o diecie praprzodków Żuchwa australopiteka z gatunku Paranthropus boisei (fot. Wikipedia)
Ostatnie badanie, analizujące stopień zużycia zębów mieszkańców sawann sprzed 2 mln lat, rzuca  nieco więcej światła na temat sposobu odżywiania się hominidów.

Co jadano na afrykańskiej sawannie 2 mln lat temu? Naukowcy mogą na ten temat snuć teorie, ale nie całkiem gołosłowne. Wspierają się w tych domysłach wynikami datowania radiowęglowego, także sama budowa kości żuchwy i zębów wiele o tym mówi.

Może dawna dieta nie stanowiłaby tak gorąco dyskutowanego problemu, gdyby nie to, że dieta właśnie w dużym stopniu była motorem przemian, w wyniku których na Ziemi pojawił się człowiek współczesny. A ślady tej ewolucji widać w szczękach i zębach. W zamierzchłych początkach istnienia naszych prapraprzodków roślinny, łykowaty, surowy pokarm, był swoistym hamulcem w rozwoju człekoksztatnych. Postęp  zaś niosła w sobie zmiana diety na mięsną.  

Na bezkresnych sawannach obecnej Etiopii, Kenii i Tanzanii żyły przez pewien czas obok siebie australopiteki (Paranthropus aethiopicus i Paranthropus boisei) oraz bardziej zaawansowany w rozwoju, ale nadal bardzo prymitywny gatunek człowieka Homo ergaster (zwany też H. erectus). Przeprowadzone wcześniej analizy izotopowe szczątków kości wskazują, że australopiteki, które w przeciwieństwie do H. ergaster miały potężne żuchwy i trzonowce o dużych powierzchniach żujących, mogły się specjalizować w jedzeniu roślinnego, włóknistego, a więc i bardzo twardego pokarmu. „Stomatologiczne” badanie powierzchni żujących zębów nie potwierdzało tej teorii - nie są one dostatecznie silnie zużyte.

W celu zweryfikowania tej rozbieżności dowodów na styl życia naszych prapraprzodków, wykonano dodatkową analizę powierzchni zębów, przebadano mikroślady na powierzchni policzkowej 167 zębów z czaszek zarówno z rodzaju Paranthropus, jak i gatunku Homo ergaster.

I co mówią „twarde” dowody widniejące na zębach? Wbrew analizie izotopowej, mikroślady zużycia zębów sugerują, że dieta australopiteków nie składała się w tak wielkim stopniu z twardego roślinnego pokarmu, podczas gdy H.ergaster jadł go więcej niż można by się spodziewać.

Zmiana w diecie, z czysto wegetariańskiej na mięsną, miała daleko idące konsekwencje. Mięso dawało o wiele więcej energii, nie trzeba go było jeść w tak dużych ilościach jak pokarmu roślinnego, by zaspokoić głód. Homo ergaster miał mniejszą żuchwę niż australopiteki, i drobniejsze zęby, co było najlepszym dowodem na to, że porzucił przeżuwanie liści i łykowatych gałązek, czy twardych owoców dla soczystego mięsa. Co więcej istnieją hipotezy, że to ten właśnie nasz praprzodek „udomowił” ogień, a więc dokonał kuchennej rewolucji, która odmieniła jego los, jak nic przedtem.

Natomiast austalopiteki odżywiały się podobnie jak współczesne szympansy. Miały szczęście, jeśli znajdowały obfitujące w suche, twarde owoce o bardzo ostrym smaku takie jak, na przykład owoce róży. Większość dnia schodziła im na poszukiwaniach takiego łykowatego pokarmu, a następnie na jego przeżuwaniu. Żyli na sawannach, czyli na suchych wyżynach i często stykali się z pożarami oraz pokarmem częściowo strawionym przez ogień. Dramatyczna zmiana pojawiła się 1,8 mln lat temu wraz z Homo erectus, który zaczął celowo wykorzystywać ogień, aby coś ugotować  do zjedzenia.

Więcej: sciencedaily.com

Podobał się artykuł? Podziel się!
SŁOWA KLUCZOWE
zęby   żuchwa  

POLECAMY W SERWISACH